Ảnh minh họa: sarahblocks / PixabayKhi cầm một hộp sản phẩm bổ sung, nhiều người thấy trên nhãn có chữ "thực phẩm bảo vệ sức khỏe", có hộp lại ghi "thực phẩm bổ sung". Họ không biết hai cái tên này khác nhau ở đâu, và cái nào phải có giấy tờ gì. Biết phân loại giúp bạn đọc nhãn nhanh hơn và hiểu đúng sản phẩm mình đang cầm.
Theo Thông tư 43/2014/TT-BYT của Bộ Y tế về quản lý thực phẩm chức năng, thực phẩm chức năng gồm bốn nhóm: thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thực phẩm dinh dưỡng y học, thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt và thực phẩm bổ sung. Mỗi nhóm có mục đích và cách ghi nhãn riêng. Bài này giải thích từng nhóm bằng lời dễ hiểu.
Tóm tắt nhanh
- Theo Thông tư 43/2014/TT-BYT, thực phẩm chức năng gồm 4 nhóm.
- Thực phẩm bảo vệ sức khỏe được quản lý chặt nhất, nhãn phải ghi rõ tên nhóm.
- Thực phẩm bổ sung là thực phẩm thường được thêm vi chất; thực phẩm dinh dưỡng y học dùng theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
1. Thực phẩm bảo vệ sức khỏe là gì?
Thực phẩm bảo vệ sức khỏe là nhóm sản phẩm dạng viên, viên nhai, gói bột hoặc dạng lỏng, dùng để bổ sung dưỡng chất hoặc hỗ trợ chức năng của cơ thể. Đây là nhóm được quản lý chặt nhất trong bốn nhóm, nhãn phải ghi rõ chữ "thực phẩm bảo vệ sức khỏe" và quảng cáo phải được xác nhận trước. Bạn có thể đọc chi tiết điểm khác nhau giữa nhóm này và thuốc trong bài thực phẩm bảo vệ sức khỏe là gì, khác thuốc ở 4 điểm trên supplement-vn.com.
Điều này có nghĩa là khi thấy chữ "thực phẩm bảo vệ sức khỏe" trên nhãn, bạn nên tìm thêm giấy tờ đi kèm, như hướng dẫn trong bài giấy xác nhận nội dung quảng cáo là gì.
2. Thực phẩm bổ sung khác thực phẩm bảo vệ sức khỏe ra sao?
Thực phẩm bổ sung là thực phẩm thông thường được thêm vi chất hoặc thành phần có lợi, như sữa bổ sung canxi, ngũ cốc bổ sung sắt hay nước uống bổ sung vitamin. Bạn dùng nó như một món ăn, uống hằng ngày chứ không theo liều như viên uống. Vì vậy, thực phẩm bổ sung thường được bày ở quầy thực phẩm trong siêu thị.
Khi đọc nhãn, bạn nên xem dòng tên nhóm sản phẩm thay vì chỉ nhìn hình ảnh trên bao bì. Một hộp có hình trái cây và dòng chữ "giàu vitamin" vẫn có thể chỉ là thực phẩm bổ sung thông thường.
3. Thực phẩm dinh dưỡng y học dùng cho ai?
Thực phẩm dinh dưỡng y học dùng cho người bệnh hoặc người có nhu cầu dinh dưỡng đặc biệt, chẳng hạn sữa cho người sau phẫu thuật. Nhóm này được dùng dưới sự giám sát của nhân viên y tế. Nhãn thường ghi rõ đối tượng và câu nhắc sử dụng theo hướng dẫn của bác sĩ.
Vì vậy, bạn không nên tự mua thực phẩm dinh dưỡng y học cho người nhà dùng lâu dài khi chưa hỏi bác sĩ. Mỗi sản phẩm trong nhóm này được thiết kế cho một tình trạng sức khỏe cụ thể.
4. Thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt là gì?
Thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt dành cho những người cần ăn khác bình thường, như phụ nữ mang thai, người cần ăn kiêng hoặc trẻ nhỏ ở giai đoạn ăn dặm. Sản phẩm trong nhóm này được điều chỉnh thành phần cho phù hợp với nhu cầu đó.
Khi chọn sản phẩm cho người thân, bạn nên đọc kỹ đối tượng sử dụng ghi trên nhãn. Nếu người dùng đang mang thai, cho con bú, có bệnh lý hoặc đang dùng thuốc, bạn nên hỏi bác sĩ trước khi dùng thêm bất kỳ sản phẩm nào.
Câu hỏi thường gặp
Thực phẩm chức năng gồm mấy nhóm?
Theo Thông tư 43/2014/TT-BYT, thực phẩm chức năng gồm 4 nhóm: thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thực phẩm dinh dưỡng y học, thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt và thực phẩm bổ sung.
Làm sao biết sản phẩm là thực phẩm bảo vệ sức khỏe?
Nhãn phải ghi rõ chữ "thực phẩm bảo vệ sức khỏe" và câu "Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh".
Sữa bổ sung canxi thuộc nhóm nào?
Sữa được thêm canxi thường thuộc nhóm thực phẩm bổ sung, tức thực phẩm thông thường được thêm vi chất.
Thực phẩm dinh dưỡng y học có tự mua dùng được không?
Nhóm này dành cho người bệnh hoặc người có nhu cầu dinh dưỡng đặc biệt và nên dùng theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Nguồn tham khảo
- Bộ Y tế. Thông tư 43/2014/TT-BYT quy định về quản lý thực phẩm chức năng
- Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế
Ban biên tập Khoa Healthy
Bài được soát theo ba tiêu chí: số liệu có nguồn, không hứa chữa bệnh, câu chữ dễ hiểu. Xem cách làm bài.
Nội dung mang tính thông tin chung, không thay cho tư vấn y khoa. Khi có triệu chứng bất thường hoặc đang dùng thuốc, bạn nên hỏi bác sĩ.
